وقتی کاربری نمیتواند وارد دامین شود، اولین سؤال این است: مشکل از حساب کاربری است، DNS جواب نمیدهد یا یکی از سرویسهای سرور از دسترس خارج شده؟ پاسخ معمولاً در چند کنسول و گزارش پراکنده است. «دیدهبان» پروژهای است که برای سادهتر کردن همین مسیر در حال طراحی آن هستیم.
هدف ما ساخت یک محیط فارسی تحت وب است که اطلاعات مهم شبکه را کنار هم نشان دهد و در کنار ابزارهای پایش، به کارشناس برای پیدا کردن سرنخ و تهیه گزارش کمک کند. دیدهبان هنوز در مرحله توسعه است و آنچه در ادامه میخوانید، برنامه پروژه است؛ نه فهرست قابلیتهای آماده و تأییدشده.
دیدهبان چه کاری انجام میدهد؟
فرض کنید صبح به شرکت میرسید و چند هشدار از سرورها، فایروال و ماشینهای مجازی در انتظارتان است. به جای سر زدن جداگانه به هر ابزار، ایده این است که یک صفحه خلاصهای از وضعیت و هشدارها را نشان دهد. دستیار هوشمند نیز بتواند اطلاعات موجود را توضیح دهد و مراحل بررسی را پیشنهاد کند؛ تصمیم نهایی همچنان با مدیر شبکه خواهد بود.
از دامین تا تجهیزات شبکه
در برنامه توسعه، بررسی سرویسهایی مانند Active Directory، DNS، DHCP و Group Policy جای مهمی دارد. برای نمونه، در مشکل اتصال سیستم به دامین، گزارش میتواند به وضعیت DNS، دسترسی به Domain Controller و خطاهای مرتبط اشاره کند. جزئیات بستگی به اطلاعاتی دارد که واقعاً در دسترس سامانه قرار میگیرد.
بخش دیگر پروژه به زیرساخت مجازی اختصاص دارد: بررسی وضعیت میزبانها و ماشینهای مجازی VMware و کنار هم گذاشتن هشدارهای مرتبط. همچنین برای تجهیزات MikroTik و FortiGate، پایش وضعیت دستگاه، رابطها و هشدارهای قابل جمعآوری در نظر گرفته شده است.

هوش مصنوعی کجا وارد میشود؟
ابزار مانیتورینگ اطلاعات و هشدار را ثبت میکند. لایه هوشمند قرار است در خواندن و خلاصهکردن آن اطلاعات، توضیح خطا و پیشنهاد مسیر عیبیابی کمک کند. برای مثال اگر ماشین مجازی کند شده باشد، میتوان وضعیت منابع و هشدارهای مرتبط را بررسی کرد؛ اما دستیار بدون داده کافی نمیتواند علت قطعی را با اطمینان تشخیص دهد.
معماری پیشنهادی پروژه
برای جمعآوری دادهها، استفاده از Zabbix در نظر گرفته شده است. یک لایه ارتباطی دادههای مجاز را به دستیار میرساند و داشبورد فارسی قرار است نمایش وضعیت و گزارشها را سادهتر کند. روشهایی مثل SNMP، API و دسترسیهای مدیریتی تنها پس از تنظیم و با سطح دسترسی مناسب استفاده خواهند شد.
گزارشهای دورهای سلامت، بررسی هشدارها و کمک به تحلیل مشکلات از اهداف پروژه هستند. امکان اتصال به هر محصول و جزئیات اجرای آن باید در محیط واقعی آزموده شود.
امنیت و کنترل تغییرات
در مرحله اول، تمرکز بر مشاهده و گزارش است. تغییر خودکار تنظیمات و رفع خودکار مشکل به مراحل بعدی موکول شده و به طراحی دسترسی، ثبت عملیات، آزمون و تأیید مسئول شبکه نیاز دارد. اطلاعات حساس و دسترسیها نیز باید متناسب با سیاست امنیتی هر مجموعه مدیریت شوند.
برای چه مجموعههایی مناسب است؟
این پروژه برای تیمهای پشتیبانی و شرکتهایی در نظر گرفته شده که با سرورها، دامین، مجازیسازی و تجهیزات شبکه سروکار دارند و میخواهند وضعیت را از یک نقطه دنبال کنند. میزان کارایی و پشتیبانی از هر محیط بعد از تکمیل و آزمایش مشخص خواهد شد.
قدم بعدی چیست؟
در حال کار روی طراحی داشبورد فارسی، مسیر اتصال امن و سناریوهای پایش هستیم. با پیشرفت پروژه، جزئیات و نتیجه آزمایشها را منتشر میکنیم. تا آن زمان میتوانید چکلیست ارزیابی شبکه و مطلب هوش مصنوعی در VMware را ببینید.
برای آشنایی با وضعیت پروژه و راهکارهای مرتبط، به بخش دیدهبان در صفحه هوش مصنوعی سر بزنید.